سه‌شنبه ۳۱ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۳:۱۹

معرفی کتاب‌های شهید دکتر مصطفی چمران؛

بخوانید تا شهید دکتر چمران را بهتر بشناسید

معرفی کتاب های شهید دکتر چمران- گناباد

شهید دکتر مصطفی چمران، اندیشمندی وارسته و عارفی به حق پیوسته بود که زندگی سراسر مبارزه و مجاهده‌اش فرصت نداد تا یادداشت‌ها، سخنرانی‌ها و اندیشه‌های متعالی خویش را به صورت کتاب تدوین کند؛ اما آثار آن شهید بزرگوار شامل دست‌نوشته‌ها و نوار سخنرانی‌ها به همت و کوشش فراوان برادرش مهندس مهدی چمران برای چاپ و نشر آماده شد.

به گزارش مفدا - گناباد، زندگی حماسه‏ آفرین و پرفراز و نشیب دکتر مصطفی چمران از مقاطعی بسیار گوناگون و حساس شکل گرفته است، شرایط خاص هر مقطع کاملاً قابل دقت است، زمانی در دوران مبارزات ملی‏ شدن صنعت نفت و پس از آن در دوران اختناق بعد از کودتای ۳۸ مرداد، سالیانی چند در آمریکا، سپس در مصر و بعد از آن دوران حماسه ‏ساز لبنان،  و پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران در وطن و میهن اسلامی خود در مسئولیت‏ها و مأموریت‏های مختلف، عمر پرجوش و تحرک و انسان ‏ساز خود را سپری ساخت.

از مجموع میراث فکری و معنوی آن شهید گرانقدر، تا کنون هشت اثر به صورت کتاب انتشار یافته است.

خدا بود و دیگر هیچ نبود

این کتاب در واقع مجموعه تاریخ دار از دست نگاشته های شهید مصطفی چمران، بدون در نظر گرفتن موضوعی خاص است که فقط بر طبق زمان نگارش آنها دسته بندی شده است. آنچه در این نوشته ها نمایان است حرکت شهید چمران در طول زندگی خویش ( آمریکا، لبنان و ایران) در مسیر الهی و نشان دهنده حالات عرفانی و عاشقانه اوست.

گردآورنده اثر (مهندس مهدی چمران) ، این نوشته ها را در سه محور اصلی: «یادداشت های آمریکا» ، «یادداشت های لبنان» و، «یادداشت های ایران» فراهم آورده و مفهوم برخی لغات و کلمات عربی را در پانوشت صفحات شرح داده است. یادداشت ها، وقایع یک دوران بیست ساله را از سال ۱۳۳۸ تا ۱۳۵۸ دربرمی گیرند.

اولین نوشته این قسمت در اوایل تابستان ۱۹۵۹ نگاشته شده است که در آن تصمیم شهید بر پرهیز از گناه و تسلیم در برابر خدا مشاهده می شود. در قسمت های بعدی یادداشتهای لبنان درج شده است که بخش اعظم این کتاب را در بر دارد و در انتهای آنها یادداشتهای ایران گرد آمده است. در این قسمت تاریخ ها به صورت هجری شمسی است و تاریخ قسمت های گذشته همگی مطابق با تاریخ میلادی بوده است.

دو دست نوشته نیز به خط خود شهید در انتهای کتاب وجود دارد که اولین دست نوشته با عبارت "خدا بود و دیگر هیچ نبود" آغاز می شود و گردآورنده بر اساس این دست نوشته نام کتاب را انتخاب کرده است و پس از این دو دست نوشته عکس هایی از شهید چمران در حالات نماز، رزم و تحصیل وجود دارد.

علی زیباترین سروده هستی

شهید دکتر مصطفی چمران در این اثر، با نگاهی عاشقانه و نثری زیبا، دردها، شکوه ها و نگرانی های خود را صمیمانه با مولا علی در میان نهاده است. این اثر، دربرگیرنده چند دست نوشته و سه سخنرانی شهید دکتر چمران درباره جلوه های گوناگون زندگانی علی علیه السلام است که بسیار خواندنی و نشانگر روح عارفانه و لطیف شهید چمران است.

این اثر مزین به تصویری از مولای متقیان علی علیه السلام، اثر هنری دکتر چمران در سن شانزده سالگی است.

در بخشی از کتاب می خونیم:

"امام علی علیه السلام تو جلسه ی حکومتی که با طلحه و زبیر داشتن وقتی صحبت به یه جایی رسید دیدن علی السلام شمعی رو که محفل رو روشن می کرد خاموش کردن.
پرسیدن چرا اینکارو کردی؟

امام فرمودند: "تا جائیکه برای مصلحت مسلمین سخن می گفتیم حق داشتیم که از شمع بیت المال استفاده کنیم؛ اما آنجا که مسئله ای خصوصی و فردی مطرح می شود، به هیچ وجه اجازه نمی دهم که حتی یک لحظه از شمع بیت المال برای مصالح خصوصی صرف گردد."

رقصی چنین میانه میدانم آرزوست

در اولین روزهای هجوم گسترده و نظامی عراق به کشورمان، دکتر مصطفی چمران و حضرت آیت الله خامنه ای که هر دو نماینده حضرت امام در شورایعالی دفاع و نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی بودند، با نظر و توصیه امام خمینی (ره) برای سازمان دادن به نیروهای مردمی و نیز مقاومت در برابر حمله های گسترده نیروهای عراقی همراه با ۶۰ نفر از رزمندگان باتجربه، وارد اهواز شدند و به سازماندهی و آموزش نیروهای مردمی پرداختند.

این اثر یکی از جذاب ترین کتب نوشته شده در وصف شهید چمران است. این کتاب حاوی نیایش ها و خاطرات شهید چمران است و با مقدمه برادر ایشان آغاز می شود.

این اثر، گزارشی زیبا، عارفانه و مختصر از حماسه های بزرگی است که فرزندان ایران اسلامی در دفاع از دین و میهن آفریدند.

در بخشی از متن این کتاب می‌خوانیم:

پیش می تازم

دنیا بیاید و تماشا کند

بگذار همه ستارگان ، همه سنگ ها ، همه درخت ها ، همه خانه ها شاهد باشند آسمان شاهد باش که در زیر سقف بلند تو

یک تنه با انبوهی کبیر از تانک ها و زره پوش ها وسربازان کفر روبرو شدم

لحظه ای تردید به دل راه ندادم

ذره ای از فعالیت شدید دست برنداشتم

مثل ماهی در حال سرخ شدن از نقطه ای به نقطه دیگر می غلطیدم

و رگبار گلوله در اطراف من می بارید

و من نیز به چهار طرف تیراندازی می کردم

و سربازان کفر را به خاک می ریختم

ای زمین تو شاهدی که خون از بدنم جاری بود

و با خاک های پاک تو گلی گلگون بوجود آورده بود

و من ابا نداشتم که تا آخرین قطره خون خود را تسلیم کنم

احساس می کردم که عاشورا است و در حضور حسین می جنگم

و او چابکی و زیردستی مرا تحسین می کند

و از قربانی شدن در بارگاه عشق آگاهی دارد

او میداند که چقدر به او عاشقم و چگونه حاظرم که در راهش جان ببازم

جهاد و شهادت

جهاد و شهادت، گزیده ای از دست نوشته های شهید دکتر مصطفی چمران است که در آن، از جنوب لبنان تا جنوب ایران، همه جا «عشق و اندیشه» ، «نیایش» و «شوق» او به «شهادت» به زیباترین شکل منعکس شده است.

راه حسین (ع) ، حوادث لبنان، راه پر افتخار شهادت، پاوه همچون نقطه عطفی در انقلاب، پیامی از پاوه به ملت ایران، در خوزستان، انسان های آزاده، عوامل شکست و پیروزی، اسلام راستین -اسلام نه شرقی نه غربی-و: «ای حیات با تو وداع می کنم». برخی از عناوین این کتاب اند.

لبنان

این اثر، گزیده ای از مجموعه سخنرانی ها و دست نوشته های شهید دکتر مصطفی چمران درباره لبنان است.

در این کتاب خواننده با تاریخ، مسایل سیاسی، احزاب و گروهها و نیز وضعیت مردم محروم جنوب لبنان آشنا می شود.

برخی از عناوین این اثر که در چهارده فصل تنظیم شده، چنین است: جنوب لبنان (جبل عامل ) مهد تشیع در طول تاریخ، جنایات اسراییل، فعالیت احزاب چپ در لبنان، ورود امام موسی صدر به لبنان، تحلیلی از «فتح» و «امل» و حوادث لبنان، ربوده شدن امام موسی صدر در طلیعه پیروزی انقلاب اسلامی و: «انقلاب اسلامی ایران روزنه امید شیعیان لبنان».

انسان و خدا

کتاب انسان و خدا، گزیده چهار سخنرانی از مجموع ده سخنرانی علمی و عرفانی شهید چمران است که در ایام مبارک رمضان در سال ۱۳۵۹ طی ده شب، در کانون توحید تهران ایراد شده است.

این اثر یکی از ماندگارترین آثاری که از سردار پر افتخار اسلام، عارف عاشق، مجاهد مخلص و معلم متعهد شهید دکتر مصطفی چمران بجای مانده می باشد.

در این مجموعه، شهید چمران با بیانی لطیف و روان و قابل فهم همگان، مسائل پیچیده اعتقادی، سیاسی را مورد بررسی قرار داده است. این گفتارها، مباحثی چون: خدا، روح، عالم غیب، روش قرآن مجید در اثبات خدا، قلمرو علم و فلسفه، اصول اساسی مکاتب موجود دنیا، اصول سه گانه حکومت اسلامی و: «حرکت به سوی مکتب واسطه» را دربرمی گیرد.

بینش و نیایش

بینش و نیایش، دربرگیرنده یک مقاله، متن یک سخنرانی و گزینه ای از نیایش های عارفانه و عاشقانه سردار پر افتخار اسلام، دکتر مصطفی چمران است.

مهندس مهدی چمران در مقدمه خود بر این اثر، زندگی و نقش این عارف رزمنده را به کوتاهی شرح داده است. شهید دکتر چمران در این کتاب، طی تحلیلی کوتاه و پرمحتوا، تأثیر پیروزی انقلاب اسلامی ایران را بر منطقه و جهان بیان کرده است. این تحلیل آنچنان روشنگر و دقیق است که گویی آن شهید بزرگوار، با بینشی الهی، مسائل امروز جهان و منطقه را در آئینه دل خویش مشاهده کرده است.

کردستان

این کتاب از سه گونه دست نوشته و سخنرانی تشکیل شده است. قسمت اعظم و مهم این اثر، همان دست نوشته اصلی شهید چمران پیرامون حوادث پاوه است که وی فرصت اتمام آن را نیافته است.

نوع دوم بخش هایی از سخنرانی های شهید در زمان ها و مکان های مختلف پیرامون مسائل کردستان است.

نوع سوم، مطالبی است از دست نوشته های پراکنده و گوناگون شهید چمران، که همگی در پیوند با مسائل کردستان است.

در این اثر می خوانیم: پیام امام خمینی (ره) به مناسبت شهادت دکتر مصطفی چمران، پاوه، فرمان تاریخی امام و سرآغاز نجات کردستان، مسلح کردن فئودال ها در کردستان، حادثه قارنه و: «پیرامون خودمختاری در کردستان» و «نیایش».

خبرنگار: زهره ساقندی

sendComment

    commentHint
شما در حال ارسال پاسخ به نظر « » می‌باشید.